PRINCE
MÎR CELADET ALI BEDIR KHAN


26 April 1893  |  15 July 1951

Home  |  Destpêk  |  Ana Sayfa

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



De kurdiska intellektuella och lingvisterna, bröderna Jaladat och Kamuran Bedir Khans avantgardistiska arbeten från 1930-talet är en orubblig grund för kurdiskans bevarande och utveckling. Majoriteten av kurdiska författare, intellektuella, journalister, skribenter och de framstående kurdiska kulturella exilorganisationer följer noggrant de regler och principer som dessa avantgardister har skapat i sina skrivna verk som grammatikor, lexikon, tidskrifter och tidningar från 1930-talet. En del av dem heter, Hawar, Ronahî, Stêr, Roja nu.

 

Give NOBEL PRIZE in LITERATURE 2019 to:

- PRINCE MÎR CELADET BEDIR KHAN
(26 April 1893 - 15 July 1951)


Give the Nobel Prize 2019 in literature to the Kurdish author and translator Prince Celadet Bedir Khan who with his avant-garde literary work in the 1930s saved the Kurdish language and the literature from being lost.

/Goran Candan
Foundation for Kurdish Library & Museum in Stockholm

 



______________

AÇIKLAMA - BİLDİRİ

İsveç Bilimler Akademisi'nin Nobel Komitesi, değerli kürd edebiyat ve barış emektarlarını Nobel Barış Ödülü'nü layık görebilmeleri dileğiyle..
Kürd Kütüphane ve Müze Vakfı olarak, baskı altındaki Kürd Edebiyatı, dili kültürü ve Kürd halkının temel insan hakları için verdikleri değerli uğraşlardan dolayı, bu altı ismi Nobel Edebiyat ve Barış Ödülüne aday gösteriyoruz:

1- Mîr Celadet Alî Bedirxan
2- Cegerxwîn
3- Dr İsmail Beşikçi
4- Firat Cewerî
5- Şıvan Perwer
6- Mihemed Uzun


12.12.2016
Weqfa SARAyê

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Sala 1893 li Stanbolê hatiye dunyayê. Kurê Mîr Emîr Elî Bedirxan e. Xwendina xwe ya destpêkî li Stanbolê kir. di şerê yekemîn a cîhanê de li nav artêşa osmanî bû. Li nav kurdan bo yekîtiya kurdan pir hewlan da xwe. Sala 1922 bi birayê xwe Kamûran Alî Beirxan re bo xwendinê çû Almanyayê. Sala 1925 hat Qahîrê. Paşê çû Sûrî û li wir bi cih bû. Di gel kurdên Rojava'yê Rêxistina Xoybûnê (serxwebûn) ava kir. Li nav salên 1930'yî dest bi xebatên kulturî kir. Alfabeya kurdî ya latînî amade kir. Kovarên bi navê Hawar û Ronahî'yê derxist. Li ser rêzmana kurdî xebitî. Sala 1951ê li Şamê ji dunyayê bar kir.

Berhemên wî yên naskirî:

De La Question Kurde / Kürd Sorunu Üzerine (bi frensî û tirkî)
Were Dotmam (Helbestên Hawarê)
Grammaıre Kurde (Kürdçe Gramer) tevî Roger Lescot
Edirne Sükutunun İçyüzü (tevî Kamûran Bedirxan)
Kurd û Welatê Wan Kurdistan (Lêkolîn 2009)
Hevind (Şano, 2009)
Bingehên Gramêra Kurmancî (gramer 1995)
Kovarên Hawar, Ronahî & Roja Nû .

 

 

 

by Rebwar K. Tahir

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ne tîr û ne xencer bû,
ne mar û ne ejder,
Ne şûr û ne şeşder(b) bû,
Bêhna gulê ez kuştim


(ji helbesta Gulê ya Mîr Celadet Bedirxanî)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Mîr Celadet Bedirxan'in 1933 yilinda Atatürk'e yazmis oldugu mektubun bir kısmı:

"Resmi bir duyuru ile Kürdistan'ın varlığını, Kürtlerin tarihsel, ulusal, kültürel haklarını tanır ve açıklarsanız, işte o zamandır ki sorunun çözümüne doğru büyük ve önemli adım atılmşs olur.

Paşa hazretleri, yönetiminiz döneminde Kürdistan sorununu çözmek istiyorsanız, eşyanın tabiatına uygun tek yol budur, başkası değildir ve yoktur. Diğer herhangi bir yol izlendiği takdirde elde edilecek başarının, gölde denizler boğan kahramanın zaferinden yüksek bir sonuç vermeyeceğini kabul ediniz.

Buna rağmen bunca deneyim ve başarısızlıklar gözönünde dururken göstermiş olduğum yol izlenmezse, başkanlık amacınızın Kürdistan sorununu çözmek değil, tersine Kürdistan yangınını büyütmek olduğu ortaya çıkar.

Paşa hazretleri, Kürtleri eritmek veya esir etmek emin olunuz ki onları öldürmekten daha zordur. Kürtlerin hürriyeti, tabiattan doğan bir çeliktir. Sadi-i Şirazi'nin dediği gibi çelikle pençelesenin sonu elini kolunu yaralamaktır.

Her şeye ragmen müslüman kani dökerek müslüman kurşunu ile ölen Anadolu yavrularına acımıyorsanız, biliniz ki Kürd'ün de damarlarında ölerek, öldürerek dökecegi kan her zaman için mevcuttur."

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Mîr Celadet Alî Bedir Xan, Seydayê Cegerxwîn, Mîr Kamûran Alî Bedirxan, & Memduh Selîm Beg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Celadet-Ali-Bedirxan, Osman-Alusî û kurdekî rewandûzî.. Şam, 1929.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

The young Jaladat

 

 

 

 

 

 

Brothers Jaladat & Kamuran at Versailles

 

 

 

 

 

 

 

One of the last photos of Prince Jaladat Bedir Khan
with a Kurdish lord Husain Habash in village Hegane in 1950'ies


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

The Bedir Khan Brothers Suraya, Jaladat & Kamuran

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Jaladat Bedir Khan, Pismîr Cemşîd Bedir Khan, Memduh Selîm

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Mir Celadet Bedir Xan 1889

 

 

 

 

 

 

 

 

Doughter of Jaladat Bedir Khan: Useyma Bedir Khan

 

 

 

 

 

Son of Jaladat Bedir Khan Jamsheed

 

 

 

 

 

 

Jaladat Bedir Khan

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Sureya & Jaladat Bedir Khan brothers

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Son of Jaladat Bedir Khan Jamsheed, Cairo

 

 

 

 

 

Son of Jaladat Bedir Khan Jamsheed, Cairo

 

 

Dr Kamuran Ali Beder Khan

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



Jaladat's Wife Rewshen and the son Jamsheed

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Şaredariya dewleta tirk ê dagîrker vê pirtûkxaneya Mîr Celadet Bedirxan xirab kir 31.05.2020

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Celadet Bedirxan, Bedrî Cemîl Paşa Diyarbekrî, Haco Axa û Emîn Axayê Perîxanê.. Ev Wêne (yan li Dugirê yan jî) li Helebê hatiye girtin

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Rewshen Beder Khan

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

15 Tîrmeh 1951, Şam

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Dîploma Mîr Cerladet Bedirxan a avûkatiyê
Conceil de l'Ordre des Avocats
Meclis-il Niqabe el-muhamiyin

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Xencer û dugmeyên milî yên Mîr Celaded Beg

 

 

 

 

 

 

Mîr Celadet Alî Bedir Han'ın Kartviziti: 'Celadet Alî Bedirxan, Şam. Telefon 12-29'

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Xoybûn = Serxwebûn

 

ETYMOLOGIN av ordet ''MIR''

Ordet "e"mir (ursprungliga stavelsen: mihr) som finns i början av prince Jaladets namn är ett kurdiskt ord som betyder "sol".
Det är ett titelord och ger betydelsen kung, hövding. Detta kurdiska ord (mir) som är ett indo-europeiskt ord har lånats av
arabiskan som inte kan uttalas/läsas utan ett vokalinstick. Därför blir det arabiska uttalet "e-mir".

Arabiskan har genom islam förvärvat till sill sig många språkliga och kulturella rikedomar vart eftersom de arabiska arméerna
plundrat och förbjudit det inhemska språket och kulturen där de erövrat. En påtvingat arabisering genom religion (islam) spridning.

Det vill säga en religionmaskerad arabisk schauvenism och rasism.

 

 

 

 

 

 

________________________________________________________

 

 

 

 

The Hollywood actor Jim Carrey's movie called The Truman Show as many of you have seen. The main character in this film is the child Truman Burbank who is adopted by an American film company where he gets a false identity which he finalty begins to figure out and finds out the truth about the lifelong lies about his real identity.

In Kurdistan, there are many many of such Kurds that the racist Turkish state has deprived of Kurdish families and educated them from childhood as true Turks "öz´turk". The truth finally emerges.
Many of these children belong to the Kurdish noble families who have been eliminated by the Turks and their children between the ages of zero and seven are taken into care to be educated by Turkish families as true Turks.

The purpose of this gigantic Turkish project is to turkify majority of the Kurds and make the land of the Kurds Kurdistan their own country. The Turks were from the begining state and landless nomads and originate from Central Asia "Orta Asya" -



Ahmet Kardam: I learned long after that I am Kurdish

My sister Ekin had heard that my cousin Nüket somehow had a relationship with “a Kurdish nobility named Bedirhan”, but that was all they knew.

Ahmet Kardam is a 5th generation Bedirhani. He learned this fact years later, as a result of the translation of a manuscript left by his family elders. Later, he started a long research on Bedirhan Bey.

We were a part of Ankara high society. We were a strict Kemalist, Turkish nationalist and members of the Turkish nationalist partı of CHP. I completed my primary education in a private school. I completed the first part of secondary education at Ankara College, the rest and my high school education at Tarsus American College. I graduated from METU economics faculty. I had the opportunity to spend the summer months of the first two years of university in England.

With the successful definition of Barış Unlu, I was able to mentally tear the "Turkishness Agreement" embroidered in my bone marrow through a process stretching back to the 1990s. I thought I was a Turkish Communist who was in solidarity with the struggle of the Kurdish people for the "right to self-determination". However, I was discovering that I was a Kurd to the bone.

I was in solidarity with myself!

You have written two volumes of books on Bedirhan, Bey of Cizre-Botan, one of which is “Years of Resistance and Revolt” and the other “Years of Exile”. When did you start doing such a study and how long did you complete it?

Entering the Ottoman archives, I found more than 800 pages of documents on Bedirhan Bey, most of which have never seen the light of day. The first volume was published in March 2010, and the second in 2012. So this job took about five years.

 

With Sinem Khan Bedirhan, daughter of Celadet Bedirhan, grandson of Ahmet Kardam Bedirhan (Erbil, May 2011).

Ahmet Kardam Bedirhan Bey’in torunu Celadet Bedirhan’ın kızı Sinem Khan Bedirhan’la birlikte (Erbil, Mayıs 2011).

 

Ahmet Kardam: Kürd olduğumu çok sonra öğrendim

Ablam Ekin, kuzenim Nüket “Bedirhan adlı bir Kürt beyi” ile bir şekilde ilişkimiz olduğunu duymuşlardı ama bütün bildikleri bundan ibaretti.

Ahmet Kardam, 5. kuşaktan bir Bedirhani. Bu gerçeği yıllar sonra aile büyüklerinden kalan bir el yazmasının tercüme edilmesi sonucu öğrenmiş. Sonrasında Bedirhan Bey’le ilgili uzun bir araştırmaya girişmiş.

Ankara sosyetesinin bir parçasıydık. Sıkı bir Atatürkçü, milliyetçi ve CHP’li bir aileydik. İlk eğitimimi özel bir okulda tamamladım. Orta eğitimin ilk kısmını Ankara Koleji’nde, gerisini ve lise eğitimimi Tarsus Amerikan Koleji’nde tamamladım. ODTÜ iktisat bölümünden mezun oldum. Üniversitenin ilk iki yılının yaz aylarını İngiltere’de geçirme imkânım oldu.

Barış Ünlü’nün başarılı tanımıyla, iliklerime işlenmiş “Türklük Sözleşmesi”ni zihinsel olarak yırtabilmem 1990’lı yıllara kadar uzanan bir süreçten geçmemi gerektirdi. Ben kendimi, Kürt halkının “kendi kaderini tayin etme hakkı” için verdiği mücadeleyle dayanışma içinde olan bir Türk Komünisti sanırdım. Oysa iliklerine kadar asimile edilmiş bir Kürt olduğumu keşfediyordum.

Meğer kendi kendimle dayanışıyor muşum!

Cizre-Botan Beyi Bedirhan üzerine, biri “Direniş ve İsyan Yılları” diğeri “Sürgün Yılları” olmak üzere iki cilt kitap yazdınız. Böyle bir çalışma yapmaya ne zaman başladınız ve ne kadar zamanda tamamladınız?

Osmanlı arşivlerine girerek Bedirhan Bey üzerine çoğu hiç gün yüzü görmemiş 800 sayfayı aşkın belge buldum. Birinci cilt Mart 2010’da, ikinci cilt ise 2012’de yayımlandı. Demek ki bu iş aşağı yukarı beş yılımı aldı.

 

 

 

Celadet Bedirxan başkanlığında, 5 Ekim 1927 de Kürd Milliyetçi örgütü Xoybûn (Bağımsızlık) Lübnan'da Kuruldu.

 

 

 

 

 

MÎR CELADET BEDIR XAN - Wîkîpedîa

JAMEEL PASHAS

BEDIR KHANS

CEGERXWÎN

PÊSHEWA GHAZÎ

MUSTAFA BARZANI

ABDURAHMAN QASEMLO

GALERY

 

 

 


Foundation For Kurdish Library & Museum