REWANDUZ

Home  |  Destpêk  |  Anasayfa

 

 

Rewanduz, Kürt prensliğinin başkentiydi. Prensliğin başında Mir Muhammed bulunurdu.
Mir Muhammed, bir dönem kendi parasını bastırmış, düzenli ordular kurmuştur.

 

 

 

 

 

 

 

Rewanduz

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Îbrahîm Xelîl Baran çû Rewanduzê

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Smaîl Begî Rewanduzî

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Rewanduz

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Rewanduz

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Smaîl Beg Rewanduzî

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gelî Elî Beg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Squardon on the ground at Ruwanduz in Sotthern Kurdistan 1924, the officer cleaning the oil from dress of Sade Chapman

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Kürd usta Westa Receb'in Soran Mirliği için yaptığı top Rewanduz'da sergileniyor

 

Serpil Güneş

 

BasNews – Soran Mirliği döneminde Westa Receb tarafından yapılan ve Osmanlıya karşı kullanılan toplar Riwandiz ve Bağdat'ta sergileniyor.

Soran Miri Mir Mihamed tarafından (1813-1838)  silah ustası olması için Fransa’ya gönderilen Westa Receb ilk Kürt topunu yapan usta olarak tanınıyor.

1830 tarihinde Osmanlıya başkaldıran Mir Mihamed bağımsızlık ilan etti. Osmanlı’nın Bağdat Valiliği tarafından Soran Mirliği’nin bağımsızlığı tanındı. Mir Mihamed hükümetini kurduktan sonra “Kürdistan dinarı”nı bastı. 1833’te Ezdi Kürtleri ve Ermenilerle ittifak kurarak Diyarbakır ve Mardin’e kadar topraklarını genişletti.

5 yıl süren çatışmalarda Westa Receb’in ürettiği toplarla Riwandiz’da ve Kürdistan topraklarında büyük bir direniş sergiledi.

Molla Hadi’nin “Kürtlerin Osmanlı’ya karşı savaşı ümmete ihanettir” fetvası ardından bazı Kürt aşiretlerin Mir Mihamed’e desteğini çekmesiyle 13 Ağustos 1838’de İngilizlerin de desteği ile yenilgiye uğradı.

Halkı zarar görmesin diye teslim olan Mir Mihamed İstanbul’da II. Mahmud tarafından şeref konuğu olarak karşılandı ve Trabzon’a sürgüne gönderilirken yolda katledildi.

Bugün Westa Receb  Soran Mirliği ordusu için yaptığı topların biri Riwandiz’da diğer bir örneği de Bağdat’ta sergileniyor.

Westa Receb’in yaptığı topların namlusunun uzunluğu 1,5 metre boyunda.   

Tarihi bilgilere göre Soran Miri Mir Mihamed’in mirliği yıkılana kadar Westa Receb 200’den fazla top ve ağır silah imal etti. Soran Mirliği son bulmazdan önce Westa Receb’in silahlar düşmanın eline geçmesin diye Kawlokan Nehri’ne attığı rivayet ediliyor.

1926 yılında Osmanlı hakimiyeti altındaki Soran bölgesinin Riwandiz Kaymakamı Seyid Teha’nın emriyle Kawlokan Nehri’nde arama yaptırdığı ancak çok az sayıda topa ulaşıldığı kaydediliyor.

Westa Receb’in usta ellerinden çıkan iki toptan bir tanesi Riwandiz’da diğeri ise Bağdat müzesinde sergileniyor.

 

 

 

 

 

 

 

"Şeyh Mahmut’un bu başkaldırısı her ne kadar Kürt milliyetçiliği ve Kürtlerin antiemperyalist mücadeleleri açısından paha biçilmez bir olay olarak görülse de Kürtlerin kaderini belirleyecek dönemlerde türklerin meseleyi nasıl manipüle ettiklerine de iyi bir örnektir. Nitekim bugün bile Şeyh Mahmut’un yeşil zemin üzerine kırmızı daire içindeki beyaz hilalli bayrağı, Kürtlerin geleneksel bayrak algıları ve tarihte kullandıkları bayraklarla müthiş bir uyumsuzluk içindedir. Öyledir çünkü bu bayrak Kürtlere ait değildir. Şeyh Mahmut bu bayrağı Süleymaniye baskınında kullanmıştır ama bu bayrak Osmanlı devletinin 1876’da Abdülhamit’in tahta çıkması sırasında türk alay bayrağı olarak tescillediği bayraktır. Şeyhin, türk devletinin telkiniyle İngilizlere karşı başkaldırdığı dönemde bu bayrak tekrar dolaşıma girmiş ve sonra türk meclisi’nin görevlendirmesiyle Rewanduz’da ortaya çıkacak Özdemir Paşa’nın Kürdistan’ın güneyindeki faaliyetlerinde çokça kullanılmıştır. Bugün bu bayrak bilinçsizce bir şekilde Kürtler tarafından da sahiplenilmektedir oysa bu bayrak apaçık türklerin Kürdistan’daki egemenlik iddiasının bir parçasıdır."

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Road Through
KURDISTAN

The Narrative of an Engineer in Iraq, 1937

 

Fascinating Story of Buliding

Rowanduz

in KURDISTAN, Iraq

 

 

Early 1900 in Rewanduz

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Qesr-î Paşa-y Kore, Rewanduz

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

When The Evil Islamist-Turk-Allied ENGLISH IMPERIALISTS' Royal Air Forcesd-RAF's planes bombed Kurdistan 1920
The History will NEVER FORGET you for that you did against the Kurdish people when you divided and gave the land of Kurds Kurdistan to the JIHADIST-TERRORIST TURK, ARAB & PARSIAN STATES

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Rawanduz, Photo: RAF

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lat-î Şûşe, Rewanduz

Rewanduz Kürdleri ve Nasturiler arasında koyun sürüleri yüzünden büyük olaylar çıktı. Nasturiler ve Kürdler arasında yaşanan çatışmalarda, Nasturiler Kürdlerin kafalarını keserek kendi bölgelerindeki köprülerle astılar. Nasturilerin bu davranışı nefret topladı.
W. W. Campbell

NOT: Nasturiler, bazılarının iddia ettiği gibi süryani değil hıristiyan kürderdir. Hakkari Şırnak tarafında yaşıyorlar. Aralarında nasıl bir mesele çıktıysa Bedirxan'lar az sayıdaki nasturilerin sonunu getirdi. Ayrıca nasturilerin hıristiyanlık yaşamı veya hristiyanlık yorumu Katolik ve Ortodoks Hristiyanlık merkezlerince kabul görmeyen bir hıristiyanlık türü idi.

 

 

 

 

 

 

Acem (f ars) topçularına baskın düzenleyen Kürd süvariler, Rewanduz 1854

 

 

 

 


KURDISH CITIES

 

 

 



Foundation For Kurdish Library Museum