ISMET SHERIF WANLY
1924 | 09.11.2011
İhsan Nûrî paşa, İsmet Sherif Wanly
Prof. Ismet Cherif Vanli (1924-2011), (Kurdish: Ismet Sheríf Wanlí, عیسمەت شەریف وانلی) was born on 21st Nov 1924 to Kurdish parents in the Kurdish quarter of the city of Damascus/Syria. His father Muhammad Cherif Vanli had migrated to Damascus from the Van region of northeastern Kurdistan long before the fall of Ottoman Empire in 1918. Ismet's mother Xayriya Abdulla Alarrashi was originally from Diyarbaker who had moved with her family to Damascus.
After finishing his primary and secondary school in Arabic and French he moved to Beirut/Lebanon for further education. He studied Civil Engineering for one and half year before he realized that he has his heart on some other subjects.
Vanly moved to Lausanne/Switzerland in late 1948. He met the prominent Kurdish scholar Nouraddin Zaza at Lausanne university. Zaza was a strong factor in enrolling young Vanly at Lausanne university. Vanly successfully finished a bachelor degree in law and become a lawyer. He continued with his education at the University of Geneva where he accomplished a masters degree in History and a doctorate in political science. His doctoral dissertation focused on the right of the Kurdish nation to self determination and building a Kurdish homeland based on human rights and International laws.
With other Kurdish student in diaspora. Ismet established the Kurdish Student Society in Europe KSSE in 1956. Many existing student societies of Iraqi, Turkish and Iranian origin were against a separate Kurdish student societies. They argued that Kurdish interests were already imbedded in their programs. Nonetheless, Ismet was intent on becoming the voice of the Kurdish nation in Europe. He traveled around the Europe and attended many international conferences as KSSE representative. In 1958 he was elected to represent KSSE at London International Conference (?) where many nations of the worlds were represented. He also was KSSE representative at annual conferences of International Student Union.
In early 1959 he moved to Paris to study Kurdish History at the Sorbonne University. This was in liaison with Kamran Bedir khan who was at that time a lecturer in Kurdish language at the Sorbonne. France was the only country in the world that Kurdish historical studies were provided.
As a true believer in Kurdish nation's legitimate rights for self-determination he promoted Kurdish political struggle in Europe. Vanly was the spokesman in Europe for General Mostapha Barzani's, from 1962 to 1966, and then 1975 and 1976. “He used to say that I did not believe in Kurdish autonomy,” states Vanli. “I suggested this many times that Barzani needed to change his views form Kurdish autonomy in Iraq to a democratic federal Iraq where Kurds could get their federal state.” (excerpts from Vanli’s 1969 book “The Struggle of Iraqi Kurdistan” that was based. on his doctoral dissertation, where he argues that the Kurdish nation have the right to determine their own faith.) Vanli believed that many Kurdish movements after 1945 have lost the real will of Kurdish nation for a free and independent homeland.
Prof. Vanli died on 9th or Nov 2011 in Lausanne/Swiss. Vanli worked primarily on national politics of the Kurds and their history, using French language as the medium. Some of Vanli's better-known works include:
This biography was prepared by Dilan Roshani
“Kürdler yiğit ve korkusuz ama kalem kullanmayı bilmezler yeterince...”
Kürd bilgin İsmet Şerif Wanli İsviçre’nin Lozan kentinde hayatını kaybetti.
Kürd aktivist olan Wanli, yaşamı boyunca Kürdler adına mücadele etti.
İşgalci Irak ajanları tarafından silahlı saldırıya uğradı.
Kurdistan, by Ismet Sharif Vanly, Aten 1959
With the Kurdish legendary singer Shivan Perwer, 1990 Washington
With Mustafa Barzani
Wanly, Zaza, Xelîl Shingalî, Genéve Switzerland 1978
Zaza, Reşo, Wanly û Xelîl Shingalî, Hemreş Reşo, Genéve Switzerland 1978
Wanly, Zaza, Xelîl Shingalî, Switzerland 1978
Îsmetê gênc
"THE PERSECUTION OF THE KURDISH PEOPLE BY THE BAATH DICTATORSHIP IN SYRIA - THE SYRIAN 'MEIN KAMPF' AGAINST THE KURDS"
by Ismet Cheriff Vanly, translator; 1968
This 40 page work was written "to bring to the attention of the Arab world, international organizations interested or not, and world public opinion, a book about the Kurds written in Arabic by Mohamed Talab Hilal, a Syrian Arab, then a minister in the Syrian government"
Macar arşivlerinden...
28 Ekim 1963 tarihli bu belge, Dr. İsmat Şerif Vanlı tarafından Macar Kızılhaçı'na gönderilmiş bir teşekkür mektubudur.
Mektupta, Macar Kızılhaçı'nın, Mustafa Barzani'nin talebi üzerine Irak Kürdistanı'ndaki kürd halkına ilaç ve tıbbi malzeme yardımı sağlamasından dolayı
duyulan minnettarlık ifade edilmektedir.
İsmet Şerif Wanlı Kürdistan Demokrat Partisi yurtdışı temsilcisi iken işgalci Irak arab devleti istihbaratı tarafından 1976 yılında kendi evinde yapılan suikast olayı
ile ilgili İsviçre makamlarının bir belgesi ve
BİR UYARI
Kürd halkının meşru esaretten kurtuluş ve özgürlük mücadelesini SATAN XAPO, BARZANİ ve TALABANİ gibi ihanetçi kürd liderlerin yüzünden diaspora'daki
kürd şahsiyet ve kurumları sahipsiz ve savunmasız bir durumdadır yine. En başta işgalci, islamo-faşist TERORİST TÜRK DEVLETİ'nin diasporadaki kürd şahsiyet
ve kurularına saldırma ihtimalı oldukça yüksek olan bir dönemden geçiyoruz. Bu nedenle herkes tedbirini iyi almalıdır.
15 Ekim 2016, Wahington DC
NOT: Değerli kürd aydını İsmet Şerif Wanly'nın Lozan'daki evine yapılan bu saldırıda İsmet Şerif Wanly yaralı olarak kurtulmuştu.
________________________
Tarih notu: Dosya adında “12 November 1976” yazmasına rağmen belgenin üzerindeki tarih 12.10.76, yani 12 Ekim 1976. Metin Fransızca ve Bağdat’taki İsviçre Büyükelçiliğine gönderilmiş bir telgraftır. Aşağıda satır sonunda bölünmüş kelimeleri birleştirdim; Türkçe çeviride iddiaların ihtimalli anlatımını korudum. Fransızca transkripsiyon P.A.45.25. CHERIFF VANLY – LC BERNE 12.10.76 1745H. 86 HHHHH ISMET CHERIF VANLY, SUISSE NATURALISÉ D’ORIGINE KURDE, GREFFIER SUBSTITUT AU TRIBUNAL CIVIL DU DISTRICT DE LAUSANNE, PROPAGANDISTE DE LA CAUSE KURDE, A ÉTÉ L’OBJET JEUDI 7 D’UN ATTENTAT À SON DOMICILE (BALLES À LA GORGE). SES JOURS NE SONT PAS EN DANGER. D’APRÈS LA PRESSE, VANLY AURAIT VISITÉ LE KURDISTAN IRAKIEN À L’INVITATION DE BAGDAD, MAIS SERAIT REVENU DÉSILLUSIONNÉ. IL AURAIT REÇU À SON DOMICILE LE 3 OCTOBRE NEDJIB EL-TAKRITI, ANCIEN CONSUL GÉNÉRAL D’IRAK À GENÈVE, D’APRÈS «24 HEURES» COUSIN DE SADAM HUSSEIN ET ACTUELLEMENT CHEF DU DÉPARTEMENT DES RELATIONS PUBLIQUES AU MAE. EL-TAKRITI AURAIT ÉTÉ ACCOMPAGNÉ DE DEUX HOMMES. VANLY AURAIT RECONNU SON AGRESSEUR DANS L’UN D’ENTRE EUX. LE JUGE D’INSTRUCTION NOUS CONFIRME CES FAITS LARGEMENT COMMENTÉS PAR LA PRESSE ET SOUHAITE ENVOYER UNE COMMISSION ROGATOIRE À BAGDAD DANS LE BUT D’OBTENIR UNE DÉPOSITION D’EL-TAKRITI. NOUS VOUS PRIONS DE VOUS ABSTENIR POUR LE MOMENT DE TOUTE DÉMARCHE OFFICIELLE ET DE NOUS FAIRE PART DE VOTRE APPRÉCIATION PERSONNELLE SUR LES CHANCES DE SUCCÈS D’UNE TELLE REQUÊTE. CET ATTENTAT A RANIMÉ LA CAMPAGNE PRO-KURDE. «24 HEURES» REPRODUIT UN ENTRETIEN AVEC UN RESPONSABLE ANONYME DU «PARTI DÉMOCRATIQUE DU KURDISTAN», QUI RENDIT VISITE À VANLY À L’HÔPITAL. D’APRÈS CE RESPONSABLE, LE GOUVERNEMENT IRAKIEN A L’INTENTION DE CRÉER À GENÈVE UN GRAND CENTRE D’INFORMATION POUR LA TENDANCE DU PARTI BAATH ET AURAIT DÉJÀ ACHETÉ CET ÉTÉ UN IMMEUBLE DE SEIZE APPARTEMENTS DANS LE QUARTIER DES N.U. IL ACCUSE L’IRAK DE «FAIRE DU TERRORISME UNE MÉTHODE DE GOUVERNEMENT» ET DE PROCÉDER AU KURDISTAN À «UNE TENTATIVE DE GÉNOCIDE». COPIE ENVOYÉE À : – MINISTÈRE PUBLIC CONFÉDÉRATION, AVEC PRIÈRE DE BIEN VOULOIR NOUS TENIR AU COURANT DES ÉVENTUELS DÉVELOPPEMENTS NOUVEAUX DE CETTE AFFAIRE, COMPTE TENU DE SES IMPLICATIONS POLITIQUES. Damga: «ORIGINAL an: / Kopie an:» (Aslı: / Kopyası:). El yazısıyla eklenen yönlendirme notları net okunmuyor. Türkçe çeviri Bağdat’taki İsviçre Büyükelçiliğine Kürd kökenli olup sonradan İsviçre vatandaşlığına geçen, Lozan Bölgesi Hukuk Mahkemesinde zabıt kâtibi yardımcısı olarak görev yapan ve Kürd davasının savunucusu olan İsmet Şerif Vanlı, 7 Ekim Perşembe günü evinde bir suikast girişimine uğramıştır; boğazına kurşunlar isabet etmiştir. Hayati tehlikesi bulunmamaktadır. Basında yer alan haberlere göre Vanlı, Bağdat’ın daveti üzerine Irak Kürdistanı’nı ziyaret etmiş, ancak hayal kırıklığına uğramış olarak dönmüştür. Vanlı’nın, 3 Ekim’de evinde Irak’ın eski Cenevre Başkonsolosu Necib el-Tikriti’yi kabul ettiği belirtilmektedir. 24 Heures gazetesine göre el-Tikriti, Saddam Hüseyin’in kuzeni olup hâlen Dışişleri Bakanlığında Halkla İlişkiler Dairesinin başındadır. El-Tikriti’ye iki kişinin eşlik ettiği, Vanlı’nın ise saldırganını bu iki kişiden biri olarak teşhis ettiği bildirilmektedir. Soruşturma hâkimi, basında geniş biçimde ele alınan bu olguları bize doğrulamakta ve el-Tikriti’nin ifadesini almak amacıyla Bağdat’a bir adli yardımlaşma talebi göndermek istemektedir. Şimdilik herhangi bir resmî girişimde bulunmamanızı ve böyle bir talebin başarı şansı hakkındaki kişisel değerlendirmenizi bize bildirmenizi rica ediyoruz. Bu suikast girişimi, Kürd yanlısı kampanyayı yeniden canlandırmıştır. 24 Heures, Vanlı’yı hastanede ziyaret eden, Kürdistan Demokrat Partisinin adı açıklanmayan bir yetkilisiyle yapılan görüşmeyi yayımlamaktadır. Bu yetkiliye göre Irak hükûmeti, Cenevre’de Baas Partisinin siyasi çizgisini yansıtacak büyük bir enformasyon merkezi kurmayı planlamakta ve bu amaçla Birleşmiş Milletler bölgesinde on altı daireli bir binayı bu yaz satın almış bulunmaktadır. Binanın satın alındığı bilgisi metinde doğrulanmış bir olgu olarak değil, aktarılmış bir iddia olarak yer almaktadır. Söz konusu yetkili, Irak’ı “terörizmi bir yönetim yöntemi hâline getirmekle” ve Kürdistan’da “bir soykırım girişiminde bulunmakla” suçlamaktadır. Kopya gönderilen birimler: – İsviçre Konfederasyonu Federal Savcılığı: Meselenin siyasi boyutları göz önünde bulundurularak, olayla ilgili muhtemel yeni gelişmelerden bizi haberdar etmesi rica edilmektedir. Son bölümdeki kurum içi dağıtım kısaltmaları aynen korunmuştur. |
