DESTÛRNAMEYA DANÎNA KESÊ MIRÎ LI GORÊ

Bi Wergerandin û Nivîsîna Xwedê Jê Razî: Muhemmed Muderrisî Kurdistanî

 



Yasîn û Telqîn û Niwêjî Mirdû

 

Mamoste Mela Mihemmed Baqer Muderrisî Kurdistanî (Erdelanî) -Xwedê jê Razî be- sala 1887 (1310 Hicrî) li gundê Nizazê, nêzîkê bajarê Sine, li Rohilata Kurdistanê hatiye dunyayê. Ew ji malbata Erdelan e. Navê bavê wî Huseyn Xan e, naskirî ye wek Axa Gewre, ku sala 1921'ê fermandarê Hêzên Leşkerî yên Kurdistanê bûye. Bapîrê wî Menûçer Xan hakimê Wilayetê Fars (Şîraz) bûye. Ew jî alim bûye. Her wisan jî destnivîskarekî (xettat) jêhatî bûye. Berhema bi navê Tefsîr-î Huseynî bi xetek ciwan, wek yadgariyekî kurd nivîsiye.

Mihemmed Baqir Muderrisî Kurdistanî (Erdelanî) -Xwedê jê Razî be- ji heft bavan digehîje Xan Ehmedxanê Erdelan. Xwandina 12-ilmî, ku bi dirêjiya 6 salan kuta dibe, ew di nav du salan de biriye serî. Ew 35 sal jiber (ezber) ders daye. Ji ser 300'î berhemên wî yên nivîskî hene. Bi sedan melle, ji destê wî destûra (îcazeya) xwe wergirtine. Wek Şêx Celalê Huseynî, Şêx Huseynî, Dr Husên Xelîqî, Mela Celalî Şafiî. Bêhtirên berhemên wî li ser tesewwuf û felsefê ye.

Ew berî mirina xwe bi 6 saetan, ders ji Mela Mihemedê Bûdaqî, Şeyx Mesûd-î Temtemî re gotiye. Sala 1962 (1391) koçê dawiyê kir. Li Rohilata Kurdistanê, li bajarê Merîwan'ê, li gundê Balikê, li goristana Pîr Mihemmed veşartî ye.

Xwedê ew bi dilovaniya (rehma) xwe şa bike.

 

Abdusselam Muderrisî
Neviyê Mihemmed Baqir Muderrisî Kurdistanî

 


 


T E L Q Î N *

 

~ BI NAVÊ XWUDAYÊ DILOVAN Û MIHRÎBAN ~

Supas û pesin ji bo Xwedê, ku ne kesekî din, lê her tenê Xweda bi xwe layiqê berdewambûnê ye û ji mal û milkê Wî pê ve, mal û milkê ti kesî li dunyayê ni kare berdewam bimîne û heger ne Xwuda be, her tişt vedimire. Serwerî her ji bo cenabê Wî ye û em hemû vedigerine ber qada Wî. Mirin tiştek wisa ye ku Xwuda û pêyxember destûr pê daye. Xwuda û pêyxember rast û durust ferman dane. Me li jiyana dunyayê baweriya xwe bi Xwedê hanî û serî li ber Xwedayê mazin çemand/danî.

Slavê Xwedayê mazin û ferîştehên Xwedê di gel mirovan tev li ser Te be ey mirî!

Em bi Te re dipeyivin. Tu ji dunyayê derketî û çûyî gehîştî qada roja dawî. Tu ji vê jiyana dijwar derketiyî û Tu gehîştî mala dilovaniyê ya nuha. Tu ji mala şînê derketiyî çûyî mala şadimaniyê. Ev gor yek ji ciyê Te yê yekem ê roja dawî ye û ciyê Te yê dawiyê yê li vê dunyayê ye. Nîşana wê baweriya xwe ya ku gava Tu li dunyayê çêbûyî bihêne bîra xwe ku her Xwudayek bi tenê heye û Muhemmed bende û şandeyê Wî ye. Hemû afirandiyên Xwuda rast û durust in û hîç guman jî tê de nîn e. Rojek dê bê ku Xwudayê pak hemî miriyên goran vejîne û rake ser pê.

Tu bizan ku du ferîştehên bexişdar û dilovan yên bi navê Munker û Nekîr dihene ser Te. Ew ê ji Te Xwedayê Te, pêyxemberê Te, dînê Te, mezhebê Te, qibleya Te, baweriya Te, ewliyayên Te û xelîfeyên Te bipirsin. Ne tirse, xem ne xwe, bi dengekî zelal û vekirî bersiva wan bide. Xwuda zindî ye, zane ye, bi hêz e, guhdar e, dibîne, dibihîze û dipeyive.

Xweda bi ew peyva nemir afirenderê min e û Xweda bêhevpişk û her yekta ye. Bexişkarê gunehan e û kêmasiyên meriv diveşêre. Xweda ew e ku afirendêrê min e û ez îbadetê ji Xwedê re dikim. Muhemmed kurê Ebdulla, kurê Ebdulmutellîb, kurê Amîne û şande ye û Muhemmed xelkê Mekkê ye û li wir hatiye dunyayê. Paşê bûye xelkê Medînê û li wir veşartî ye. Muhemmed şande û xoşewîstê min e. Ew Muhemmedê qureyşî, haşimî pêyxemberê min e. Îslam ola min e. Quran rêberê min e. Qa'be qibleya min e. Mêr û jinên bawermend xwuşk û birayên min in.

Gor li me rewa ye û rastiyek e. Ev lêpirsîna li gorê jî, tiştekî rewa ye. Pirsiyarên Munker û Nekîr jî rast û rewa ne. Xelatkirin yan azardana laşê meriv jî tiştek rast û rewa ye. Vejîn, ji nû ve rabûn jî rastiyek e. Roja qiyametê jî rast û rewa ye. Hesab û pîvan jî rast û rewa ye. Hebûna Pira Siratê jî rast e. Bihuşt rastiyek e û agir jî rastiyek din. Gehîştina nik Xwedê ji bo mêr û jinên bawermend rastî û durust e. Ev tiştên ku me bahs kir tev rast in û pêk bihên. Mazinê me Muhemmed ji me re rohnî kiriye ku afirandina laşê meriv ji roja destpêkê ta dawiyê rast û rewa ye.

- Me bi vî awayî baweriya dilê Te careke din cî bi cî kir û telqîna Te xwand û me bawerî heye ku Xwuda ew ê dilê Te ji me baştir cî bi cî bike. Vê sê caran dubare bike û dawiyê jî vê bibêje:

- Xwuda dibêje Min hûn ji vî axê afirandine û Ez ê we careke dinê vejînim ji bo roja qiyametê ku hûn li pêş dîwana Min ji bo hesabdayinê amade bin.


________________________

Ji hêla Mamoste Mele Mihemmed Baqer Muderrisî Kurdistanî ve hatiye berhevkirin

 

* TELQÎN: Cîbicîkirina dilî

Wergerandina ji kurdiya jêrîn: Goran Candan