Hevpeyvîn bi hunermend Madhat Kakeî re
"Huner humanîzm e, tê de xêr heye, xwesî heye"

- Madhat Kakeî kurdê Germiyan e. Li sala 1954'ê li Kerkûk'ê ji diya xwe bûye. Li Bexdayê xwendina xwe ya li Zanîngehê, ya li ser Hunerên Ciwan biriye serî (1970-1976).

- Ji ber sûc û tawanên dagîrkeriya beesî, bêgav maye ku ji Kurdistanê dûr bikeve. Li destpêka salên 80'yî hatiye li Swêdê bi cî bûye.

- Li nîvê salên 70'yî, ta destpêka salên 80'yî, dest bi xwendinek li ser Hunerên Ciwan a li zanîngeha Madrîd'ê kiriye.

- Pistî ve xwendinê, heyamek dirêj û bi tundî (kesîfî) karê hunermendiya wênekêsiyê kiriye. Di vî warî de bi ser ketiye. Ji lew re, wî hunera xwe li nîvê dunyayê gerandiye û bi vî awayî pêskêsî gelê cîhanê kiriye. Madhat Kakeî di warê hunera wênekêsiyê de bûye navek navneteweyî.

- Madhat Kakeî tabloyên xwe li mise paytextên mazin ên cîhanê raxistine. Pêsangehên wî li Tokyo, Madrîd, Parîs, New York, Kopenhag û li Stockholm'ê li galeriyên bi nav û deng hatine raxistinê.

- Berhemên wî, li Stockholmê li du galeriyên pir bi nav û deng û xwedî prestîj, wek galeriya Aronovitj û Liljevalls'ê hatine raxistinê.

- Madhat Kakeî neha xwediyê 4 atêlyeyên li Tokyo, Parîs, Stockholm û li Silêmani'yê ne.

- Vê payizê (2005) jî ew ê li New York'ê pêsangehek amade bike.

- Sala 2006'ê jî, li Svenska Konstakademin pêsangeha teybetî ya Madhat Kakeî amade dibe.

- Rexnegîrên Hunerê, yên navdar, rexneyên ciwan li ser hunera Madhat Kakeî kirine. Çend ji van rexnegîran: Ichi Hariu (japon), Antonio Guijarro (spanî), Erik Steffensen (danmarkî), û yên herî dawî, ne kêmtir ji Olle Granath (serkarê Muzexaneya Hevdem / Moderna Muséet) û Mats B, yek ji rexnegîrên herî navdar ê swêdî ye.

- Ji bo agahdariyên bêhtir, fermo serdan li malpera vî hunermendê navneteweyî bikin:

www.madhatkakei.com

Mamoste Madhat huner çi ye bi bîr û baweriya te?

Jiyan çi ye? Huner pêwîstiyek giyanî (rûhî) ye di jiyana civatê de, çawa ku civat, komelayetî pêwîstiyek jiyanê be. Her wek av û hewa, xwarin û vexwarin. Pasê jî axiftin. Bi kurtî huner parçeyek jiyanê ye.

Li civata kevin, kaxez nîn bû, firçe nîn bû, kevir hebû. Civat û huner li nav hev jiyane. Dema mirov bi keviran sêrek kustine, nexsa vê bûyerê çêkirine. Ev azmûnek, pêzanîn û mesqeq (tecrubeyek) bûye ji mirovan re.

Huner humanîzm e, tê de xêr heye, xwesî heye. Huner sahî û marîfetek fêr dike. Ji bo nimûnê, huner mirov fêrî perwerde û tahmek (terbiye û lezzetek) dike.

Heger gava mirov guh ne de muzîkek biyanî, ne wê muzîkê û ne jî guhdarkirina wê muzîkê çi car fêr na be. Lê gava ku her çend ew muzîk biyanî be jî, gava te guh lê da û te hêdî hêdî guhê xwe fêrî guhdarkirina wê kir, hingê tu dikarî tahm û çêjek jê werbigirî. Cazz, blues, salsa, sînfonî û hwd jî muzîk in bêguman. Gava, te ji ser sifreyê ji van teaman ji xwe re hilda, hingê muzîka kurdî di guhê te de sîrîntir têt, ji ber ku muzîka gelêrî xwerû, pêtî û orjînal e.

Pile û radeya hunerê ev çend kûr û bilind e.

Huner çawa dikare bi serkeve?

Divêt ku hunermend xwedî agahdariya li ser mêjûyê hunerê be û bizanibe, ku ew (hunermend) li kijan serdemê dijî. Divêt ku hunermend ji serdema xwe agahdar be.

Heger em nimûneyek bidin, hingê nimûneya tîr û kevanê di vê bareyê de nimûneyek pir rind û ciwan e: Gava ku mirov tîrê xwe çend ji kevanê ber bi pas ve bikêse, tîr ew çend bêhtir ber bi pês ve hildibe, dihere.

Anku hunermend gerek hem ji mêjû, hem ji serdema xwe û hem jî ji pêserojê haydar be. Ev her sê sekûyên (platformên) bingehîn in di warê zanebûniya hunermendî de.

Huner bazinê zêr ê li destê hunermend e, yan jî belayek res ê li pês hunermend ?

Pir dem û zeman hunermend ji birçîbûnê mirine. Bûyera rewsa jiyanek dilxwesî û dilsadiya hunermendî, girêdayî ye bi rewsa radeya (seviye) hisyarbûn û dilxwesiya civata hunermendî. Bi kurtî ev girêdayê pasketî yan pêsketîbûna civatê ye. Gava civat ji hunerê fêm ne ke, hingê hunermend brîndar e. Anku civat biryarê dide.

Pasê jî heger hunermend hunera xwe li hevberê nemafiyek (neheqiyek) bi kar bihêne, wê gavê jî hêrisên dijwar li ser hunermendî peyda dibin.

Li dûrî û bêgane, pirsgirêkên li pês hunermendî çi ne?

Ev girêdayê welat e. Gelek welat serbilind in ji bo huner û hunermendên xwe. Wê gavê huner û hunermend li wî welatî serbest û aza ye.

Heger na, wê gavê jî dijwar e bêguman. Divêt mirov ji sifrê (0) dest pê bike.

Gava tu têyî nav welatek, divêt ku tu wek hunermendek ruhê wî welatî bimijî. Huuuuuuffttt! Divêt ku wî welatî nas bikî. Ev jî dem digre.

Tetmînbûn (satisfaction) çawa û kengê çêdibe?

Bi riya du tistan:

Yek: Li nik te ye. Heger tu tetmîn bibî..
Du: Heger xelk dilxwes û bextewer bibe bi hunera te, hingê hunermend dikare razî bibe.

Hevpeyvîn: Goran Candan